હનુમાન ચાલીસા
તુલસીદાસની અવધી રચનામાં હનુમાનજીની સેવા, શક્તિ અને રામભક્તિનું સ્મરણ છે. શરૂઆતના દોહા પછી ચાલીસ ચોપાઈ અને અંતે દોહો આવે છે. જોડણી અને પાઠમાં પરંપરાગત ભેદ જોવા મળે છે.
શ્રીગુરુ ચરન સરોજ રજ, નિજ મન મુકુરુ સુધારિ।
બરનઉઁ રઘુબર બિમલ જસુ, જો દાયકુ ફલ ચારિ॥
બુદ્ધિહીન તનુ જાનિકે, સુમિરૌં પવન-કુમાર।
બલ બુધિ બિદ્યા દેહુ મોહિં, હરહુ કલેસ બિકાર॥
જય હનુમાન જ્ઞાન ગુન સાગર। જય કપીસ તિહુઁ લોક ઉજાગર॥૧॥
રામ દૂત અતુલિત બલ ધામા। અંજનિ-પુત્ર પવનસુત નામા॥૨॥
મહાબીર બિક્રમ બજરંગી। કુમતિ નિવાર સુમતિ કે સંગી॥૩॥
કંચન બરન બિરાજ સુબેસા। કાનન કુંડલ કુંચિત કેસા॥૪॥
હાથ બજ્ર ઔ ધ્વજા બિરાજૈ। કાઁધે મૂઁજ જનેઊ સાજૈ॥૫॥
સંકર સુવન કેસરીનંદન। તેજ પ્રતાપ મહા જગ બંદન॥૬॥
બિદ્યાવાન ગુની અતિ ચાતુર। રામ કાજ કરિબે કો આતુર॥૭॥
પ્રભુ ચરિત્ર સુનિબે કો રસિયા। રામ લખન સીતા મન બસિયા॥૮॥
સૂક્ષ્મ રૂપ ધરિ સિયહિં દિખાવા। બિકટ રૂપ ધરિ લંક જરાવા॥૯॥
ભીમ રૂપ ધરિ અસુર સઁહારે। રામચંદ્ર કે કાજ સઁવારે॥૧૦॥
લાય સજીવન લખન જિયાયે। શ્રીરઘુબીર હરષિ ઉર લાયે॥૧૧॥
રઘુપતિ કીન્હી બહુત બડ઼ાઈ। તુમ મમ પ્રિય ભરતહિ સમ ભાઈ॥૧૨॥
સહસ બદન તુમ્હરો જસ ગાવૈં। અસ કહિ શ્રીપતિ કંઠ લગાવૈં॥૧૩॥
સનકાદિક બ્રહ્માદિ મુનીસા। નારદ સારદ સહિત અહીસા॥૧૪॥
જમ કુબેર દિગપાલ જહાઁ તે। કબિ કોબિદ કહિ સકે કહાઁ તે॥૧૫॥
તુમ ઉપકાર સુગ્રીવહિં કીન્હા। રામ મિલાય રાજ પદ દીન્હા॥૧૬॥
તુમ્હરો મંત્ર બિભીષન માના। લંકેસ્વર ભએ સબ જગ જાના॥૧૭॥
જુગ સહસ્ર જોજન પર ભાનૂ। લીલ્યો તાહિ મધુર ફલ જાનૂ॥૧૮॥
પ્રભુ મુદ્રિકા મેલિ મુખ માહીં। જલધિ લાઁઘિ ગયે અચરજ નાહીં॥૧૯॥
દુર્ગમ કાજ જગત કે જેતે। સુગમ અનુગ્રહ તુમ્હરે તેતે॥૨૦॥
રામ દુઆરે તુમ રખવારે। હોત ન આજ્ઞા બિનુ પૈસારે॥૨૧॥
સબ સુખ લહૈ તુમ્હારી સરના। તુમ રચ્છક કાહૂ કો ડર ના॥૨૨॥
આપન તેજ સમ્હારો આપૈ। તીનોં લોક હાઁક તેં કાઁપૈ॥૨૩॥
ભૂત પિસાચ નિકટ નહિં આવૈ। મહાબીર જબ નામ સુનાવૈ॥૨૪॥
નાસૈ રોગ હરૈ સબ પીરા। જપત નિરંતર હનુમત બીરા॥૨૫॥
સંકટ તેં હનુમાન છુડ઼ાવૈ। મન ક્રમ બચન ધ્યાન જો લાવૈ॥૨૬॥
સબ પર રામ તપસ્વી રાજા। તિન કે કાજ સકલ તુમ સાજા॥૨૭॥
ઔર મનોરથ જો કોઈ લાવૈ। સોઇ અમિત જીવન ફલ પાવૈ॥૨૮॥
ચારોં જુગ પરતાપ તુમ્હારા। હૈ પરસિદ્ધ જગત ઉજિયારા॥૨૯॥
સાધુ સંત કે તુમ રખવારે। અસુર નિકંદન રામ દુલારે॥૩૦॥
અષ્ટ સિદ્ધિ નૌ નિધિ કે દાતા। અસ બર દીન જાનકી માતા॥૩૧॥
રામ રસાયન તુમ્હરે પાસા। સદા રહો રઘુપતિ કે દાસા॥૩૨॥
તુમ્હરે ભજન રામ કો પાવૈ। જનમ જનમ કે દુખ બિસરાવૈ॥૩૩॥
અંતકાલ રઘુબર પુર જાઈ। જહાઁ જન્મ હરિ-ભક્ત કહાઈ॥૩૪॥
ઔર દેવતા ચિત્ત ન ધરઈ। હનુમત સેઇ સર્બ સુખ કરઈ॥૩૫॥
સંકટ કટૈ મિટૈ સબ પીરા। જો સુમિરૈ હનુમત બલબીરા॥૩૬॥
જૈ જૈ જૈ હનુમાન ગોસાઈં। કૃપા કરહુ ગુરુદેવ કી નાઈં॥૩૭॥
જો સત બાર પાઠ કર કોઈ। છૂટહિ બંદિ મહા સુખ હોઈ॥૩૮॥
જો યહ પઢ઼ૈ હનુમાન ચાલીસા। હોય સિદ્ધિ સાખી ગૌરીસા॥૩૯॥
તુલસીદાસ સદા હરિ ચેરા। કીજૈ નાથ હૃદય મહઁ ડેરા॥૪૦॥
પવનતનય સંકટ હરન, મંગલ મૂરતિ રૂપ।
રામ લખન સીતા સહિત, હૃદય બસહુ સુર ભૂપ॥
Goswami Tulsidas (16th–17th century), Awadhi; common traditional recension. લિપિ બદલવાથી ભાષાંતર થતું નથી. પ્રાચીન મૂળ પાઠનું સ્વતંત્ર ટાઇપસેટિંગ; આધુનિક અનુવાદ કે સંગીત રેકોર્ડિંગ સામેલ નથી.